Page 8 - Báo cáo kinh tế vĩ mô TPHCM

5

Để đáp ứng tổng cầu tăng cao trong giai đoạn 2016-2019 nền kinh tế của TP.
HCM đã đón nhận một lực lượng lao động rất lớn tăng thêm đến từ các tỉnh
thành khác trong cả nước. Khi tổng cầu sụt giảm mạnh vì Đại dịch COVID-
19, lực lượng lao động ở TP. HCM cũng giảm xuống nhanh chóng khi nhiều
lao động di cư đi đến những tỉnh thành khác. Cấu trúc kinh tế này khiến cho
tăng trưởng kinh tế của TP. HCM có mức độ dao động chu kỳ lớn hơn rất
nhiều so với trung bình cả nước.
Tình trạng tăng trưởng nóng trong giai đoạn 2016-2019 khiến mật độ dân số
ở TP.HCM tăng cao, làm bộc lộ nhiều điểm tắc nghẽn nội tại trong cấu trúc
của nền kinh tế TP. HCM, đặc biệt là về cơ sở hạ tầng và bộ máy quản lý
kinh tế. Đây là một chủ đề quan trọng cần phải được mổ xẻ nghiên cứu sâu
hơn để cung cấp những luận cứ khoa học quan trọng trong việc định hướng
phát triển nền kinh tế TP. HCM.

Ở cấp độ định tính, nhóm nghiên cứu cho rằng tổng cầu tăng cao trong giai
đoạn 2016-2019 là do (1) cầu xuất khẩu với các hàng hóa thâm dụng lao động
(dệt may và da giày) và (2) cầu đầu tư trong lĩnh vực xây dựng nhà ở do
bong bóng bất động sản tạo ra. Do đó, định hướng phát triển các ngành công
nghiệp công nghệ cao và dịch vụ tài chính ngân hàng, cộng với việc quản lý
và phát triển ổn định thị trường bất động sản để đáp ứng nhu cầu nhà ở của
người lao động và bổ trợ cho hoạt động sản xuất kinh doanh là những chìa
khóa quan trọng để nền kinh tế TP. HCM tránh lặp lại tình trạng tăng trưởng
nóng trong giai đoạn 2016-2019.

Xu hướng hồi phục của tổng cầu

Nhìn vào dữ liệu cấp quý, Bảng 1 cho thấy tốc độ tăng trưởng GRDP của TP.
HCM đang có chiều hướng cải thiện đáng kể theo từng quý trong năm 2023
(so với quý cùng kỳ năm 2022). Điều này phản ánh tổng cầu đối với hàng hóa
và dịch vụ trong nền kinh tế TP. HCM đang trên đà hồi phục ổn định, đặc
biệt là khu vực dịch vụ, công nghiệp và xây dựng. Nhóm nghiên cứu kỳ vọng
tổng cầu sẽ duy trì được đà hồi phục này trong năm 2024.
Một vài chỉ số có thể gián tiếp cho thấy tốc độ phục hồi của tổng cầu. Hình 3
thể hiện tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng, cùng với
doanh thu vận tải, kho bãi, và dịch vụ hỗ trợ vận tải. Giai đoạn 2020-2021,
dưới tác động của Đại dịch COVID-19 và các biến động tiêu cực khác trong
chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu, cả hai chỉ tiêu này đều chững lại và trải